Windows'ta Başlangıç Programlarını Devre Dışı Bırak

Bilgisayarı açtınız, masaüstü geldi ama fare imleci hâlâ dönüyor. Tarayıcıyı açmak istiyorsunuz, on saniye tepki yok. Bir dakika sonra her şey normale dönüyor. Bu tabloyu görüyorsanız suçlu genelde tek bir yerde: oturum açıldığı anda kendini otomatik çalıştıran başlangıç programları.

Başlangıç programı tam olarak nedir?

Windows oturumu açıldığında kullanıcı hiçbir şey yapmadan devreye giren yazılımlara başlangıç öğesi deniyor. Bunlar üç ayrı yerden tetiklenebilir:

• Kullanıcı başlangıç klasörü ve kayıt defteri girdileri: Kurulum sırasında "Windows ile birlikte başlat" kutusunu işaretlediğiniz uygulamalar.
• Windows servisleri: Oturum açılmadan önce, sistem seviyesinde çalışan arka plan bileşenleri.
• Zamanlanmış görevler: "Oturum açıldığında" tetikleyicisiyle kurulmuş, listelerde görünmeyen sinsi öğeler.

Görev Yöneticisi'nin Başlangıç sekmesi sadece birinci grubu gösterir. Bu yüzden "hepsini kapattım ama hâlâ yavaş" şikâyeti çok yaygındır.

Gerçekten önyükleme süresini bu kadar etkiliyor mu?

Etkisi programın ne yaptığına bağlı. Sadece bildirim alanına simge koyan küçük bir yardımcı uygulama fark ettirmez. Ama açılışta disk taraması yapan, buluta senkronizasyon başlatan veya güncelleme sunucusuna bağlanan bir yazılım, SSD'de bile birkaç saniye yer. Beş altı tanesi aynı anda diske saldırdığında toplam gecikme onlarca saniyeye çıkar.

Windows bunu ölçüp size söyler: Görev Yöneticisi'ndeki Başlangıç etkisi sütunu Yüksek / Orta / Düşük olarak işaretler. Bu ölçüm son birkaç açılışın ortalamasına dayanır, yeni kurulan programlarda "Ölçülmedi" yazabilir.

Hangi yöntemle kapatmalıyım?

Birden fazla yol var ve hepsi aynı işi yapmıyor. Farkları şöyle:

Adım adım nasıl yapılır?

1. Ctrl + Shift + Esc ile Görev Yöneticisi'ni açın, Başlangıç uygulamaları sekmesine geçin.
2. Listeyi Başlangıç etkisi sütununa göre sıralayın. Yüksek olanlar önceliğiniz.
3. Kapatmak istediğiniz satıra sağ tıklayıp Devre dışı bırak deyin. Program silinmez, sadece kendiliğinden açılmaz.
4. Tanımadığınız bir isim varsa üzerine sağ tıklayıp Dosya konumunu aç ile hangi klasörden geldiğine bakın. Yayıncı sütunu boşsa temkinli olun.
5. Gizli görevler için Win + R > taskschd.msc. Görev Zamanlayıcı Kitaplığı içinde tetikleyicisi "Oturum açıldığında" olanları inceleyin.
6. Kısayol tabanlı olanlar için Win + R > shell:startup yazın. Klasördeki kısayolu silmek yeterli.

Neyi kapatmamalıyım?

Bu soru en kritik olanı. Şu kategorilere dokunmayın:

• Güvenlik yazılımları: Antivirüs veya güvenlik duvarı bileşenleri açılışta çalışmalı.
• Donanım sürücü yardımcıları: Dokunmatik yüzey ayarları, ses kartı denetim masası, ekran kartı yardımcı uygulaması. Bunları kapatınca kısayol tuşları ya da özel ayarlar çalışmaz olur.
• Bulut depolama: Dosyalarınızın senkronize olmasını istiyorsanız kapatmayın. İstemiyorsanız kapatın ama manuel açmayı unutmayın.
• Windows Güvenliği ve sistem bileşenleri: Yayıncısı Microsoft olan ve ne işe yaradığını bilmediğiniz öğelere karışmayın.

Rahatlıkla kapatabilecekleriniz ise şunlar: ofis paketlerinin hızlı başlatıcıları, PDF okuyucu hızlandırıcıları, oyun platformu istemcileri, iletişim uygulamaları, yazıcı üreticisinin mürekkep seviyesi göstergesi, medya oynatıcı yardımcıları, güncelleme denetleyicileri.

Bir öğeyi kapattıktan sonra tek seferde her şeyi devre dışı bırakmayın. Üç dört tanesini kapatın, yeniden başlatın, bir gün kullanın. Bir şey bozulursa hangisinin sorumlu olduğunu bilirsiniz.

Kapattım ama fark yok, şimdi ne yapayım?

Önyükleme yavaşlığının tek sebebi başlangıç listesi değil. Şu ihtimalleri sırayla eleyin:

• Disk türü: Sistem hâlâ mekanik diskte çalışıyorsa hiçbir liste temizliği SSD farkını kapatmaz.
• Boş alan: Sistem bölümünde yeterli boşluk kalmadıysa Windows say